On-premise (on-premises, triển khai tại chỗ) là mô hình doanh nghiệp tự đặt máy chủ, thiết bị lưu trữ và phần mềm trong cơ sở của mình, tự mua, tự cài đặt và tự vận hành. Ngược lại với cloud, nơi bạn thuê tài nguyên đặt ở trung tâm dữ liệu của nhà cung cấp và trả theo tháng hoặc theo mức dùng.
Khi cân nhắc on-premise hay cloud, các lựa chọn cloud thường gặp là VPS, cloud server và SaaS. Nếu bạn muốn hạ tầng riêng nhưng vẫn vận hành kiểu cloud, xem thêm private cloud.
On-premise là gì?
On-premise là cách triển khai hệ thống công nghệ thông tin ngay tại trụ sở, nhà máy hoặc phòng máy do doanh nghiệp quản lý. Cụm từ đúng trong tiếng Anh là “on-premises” (tại cơ sở), nhưng “on-premise” được dùng phổ biến đến mức hai cách viết được hiểu như nhau.
Với phần mềm, “phần mềm on-premise” nghĩa là bản cài trên máy chủ của chính bạn, thường mua giấy phép kèm phí bảo trì hằng năm. Bản SaaS của cùng phần mềm thì chạy trên máy chủ của hãng và trả phí thuê bao.
- Ví dụ hạ tầng: tủ rack trong văn phòng chạy máy chủ file, NAS lưu dữ liệu, máy chủ Active Directory, đầu ghi camera.
- Ví dụ phần mềm: ERP, kế toán, quản lý nhân sự cài trên máy chủ công ty; tổng đài IP đặt tại văn phòng.
- Không phải on-premise: máy chủ đặt ở trung tâm dữ liệu của nhà cung cấp, kể cả máy chủ riêng thuê nguyên máy.
Hệ thống on-premise gồm những thành phần nào?
Một hệ thống on-premise hoàn chỉnh gồm nhiều thứ hơn chiếc máy chủ: chỗ đặt máy, nguồn điện dự phòng, làm mát, đường mạng, thiết bị lưu trữ, phương án sao lưu, phần mềm có giấy phép và người vận hành. Thiếu một thành phần, hệ thống có thể dừng chỉ vì mất điện hoặc hỏng một ổ đĩa.
- Phòng máy hoặc tủ rack: có khoá, kiểm soát nhiệt độ, độ ẩm, chống bụi. Xem chuẩn tham khảo ở bài data center là gì.
- Điện: UPS đủ thời gian để tắt máy an toàn; nơi cần chạy liên tục thì thêm máy phát.
- Mạng: switch, tường lửa, đường Internet; nếu nhân viên làm việc từ xa thì cần VPN.
- Máy chủ và lưu trữ: máy chủ vật lý, ổ đĩa cấu hình RAID, thường có thêm phần mềm ảo hoá như Hyper-V hoặc Proxmox để chạy nhiều máy ảo.
- Sao lưu: có ít nhất một bản sao đặt ngoài văn phòng, theo quy tắc sao lưu 3-2-1.
- Con người: người cập nhật bản vá, theo dõi cảnh báo, thay linh kiện và xử lý sự cố ngoài giờ.
On-premise và cloud khác nhau thế nào?
On-premise và cloud khác nhau ở người sở hữu phần cứng, cách chi tiền và người chịu trách nhiệm vận hành. On-premise cho toàn quyền kiểm soát nhưng cần vốn ban đầu và đội ngũ; cloud bắt đầu nhanh, trả dần, nhưng phụ thuộc nhà cung cấp và đường Internet.
Tiêu chí On-premise Cloud (VPS, cloud server, SaaS) Chi phí ban đầu Cao: máy chủ, thiết bị mạng, giấy phép, lắp đặt Thấp: trả theo tháng hoặc theo mức dùng Chi phí về sau Điện, bảo hành, thay linh kiện, nhân sự Phí thuê tăng theo tài nguyên và số người dùng Thời gian triển khai Vài tuần: đặt hàng, lắp, cài đặt Vài phút đến vài giờ Mở rộng Mua thêm máy, chờ giao hàng Nâng cấu hình hoặc thêm máy ngay Kiểm soát dữ liệu Biết chính xác dữ liệu nằm ở đâu, ai chạm được vào máy Dữ liệu ở trung tâm dữ liệu của nhà cung cấp, chọn được vùng hoặc quốc gia Trách nhiệm bảo mật Toàn bộ, từ cửa phòng máy đến ứng dụng Chia sẻ: nhà cung cấp lo lớp vật lý, bạn lo phần còn lại Khi mất Internet Người dùng trong văn phòng vẫn truy cập được Không truy cập được dịch vụ Cập nhật phần mềm Tự lên lịch, tự kiểm thử SaaS do hãng cập nhật; VPS tự cập nhật hệ điều hành
Theo Microsoft Learn, với hệ thống tại chỗ, khách hàng sở hữu toàn bộ các lớp trách nhiệm; khi chuyển lên cloud, một phần trách nhiệm chuyển sang nhà cung cấp. Phần trách nhiệm theo từng mô hình IaaS, PaaS, SaaS có ở bài SaaS, PaaS, IaaS là gì.
Giữa on-premise và cloud còn những lựa chọn nào?
Giữa tự làm hết (on-premise) và thuê trọn gói (SaaS) còn nhiều nấc trung gian: đặt máy của mình ở trung tâm dữ liệu (colocation), thuê nguyên máy chủ vật lý, thuê VPS hoặc cloud server. Mỗi nấc chuyển bớt một phần việc vận hành sang nhà cung cấp.
Colocation hợp với doanh nghiệp đã có máy chủ tốt nhưng văn phòng không đủ điện, làm mát và đường truyền. Thuê máy chủ vật lý hợp khi cần hiệu năng ổn định của nguyên một máy mà không muốn bỏ vốn mua.
Chi phí on-premise gồm những khoản nào?
Chi phí on-premise gồm khoản mua ban đầu (máy chủ, thiết bị mạng, giấy phép phần mềm, lắp đặt) và các khoản định kỳ (điện, bảo hành, linh kiện thay thế, nhân sự, nâng cấp sau vài năm). Vì vậy so sánh với cloud cần tính tổng chi phí sở hữu (TCO) trong 3–5 năm, không chỉ so giá mua máy với giá thuê một tháng.
Bài cũ viết on-premise “chỉ cần thanh toán một lần duy nhất”. Câu này không đúng: giấy phép phần mềm doanh nghiệp thường đi kèm phí bảo trì hằng năm, phần cứng hết bảo hành sau vài năm và cần thay.
On-premise có ưu điểm và nhược điểm gì?
Ưu điểm lớn của on-premise là quyền kiểm soát: biết dữ liệu nằm ở đâu, tự quyết lịch cập nhật, người dùng nội bộ vẫn làm việc khi mất Internet. Nhược điểm là vốn ban đầu, gánh nặng vận hành và mở rộng chậm.
Ưu điểm Nhược điểm Toàn quyền với phần cứng, dữ liệu và cấu hình Bỏ vốn lớn trước khi dùng Dễ đáp ứng yêu cầu dữ liệu phải nằm trong cơ sở Cần người có chuyên môn trực, kể cả ngoài giờ Truy cập nội bộ nhanh, chạy được khi mất Internet Mở rộng phải mua thêm máy, chờ giao hàng Chi phí ổn định khi tải ít thay đổi nhiều năm Mất điện, cháy, ngập ở văn phòng có thể dừng cả hệ thống Hợp với phần mềm cũ gắn với phần cứng, mạng nội bộ Truy cập từ xa phải tự dựng VPN và bảo mật
On-premise không tự động an toàn hơn cloud. Máy chủ đặt trong văn phòng mà chậm vá lỗi, không có bản sao lưu ngoài địa điểm thì rủi ro còn cao hơn một VPS được quản trị cẩn thận.
Khi nào nên chọn on-premise, khi nào nên dùng cloud?
Nên chọn on-premise khi có yêu cầu dữ liệu phải nằm trong cơ sở, khi phần mềm hoặc thiết bị bắt buộc chạy tại chỗ, hoặc khi tải ổn định và doanh nghiệp đã có đội vận hành. Nên dùng cloud khi mới bắt đầu, tải biến động, nhân viên làm việc từ xa nhiều, hoặc không có người trực máy chủ.
- Giữ on-premise: máy móc trong xưởng điều khiển qua mạng nội bộ, hệ thống camera lưu trữ lớn tại chỗ, phần mềm chỉ có bản cài đặt.
- Chuyển lên cloud: website, email, lưu file chia sẻ, phần mềm bán hàng online, môi trường thử nghiệm.
- Kết hợp: dữ liệu nhạy cảm ở hạ tầng riêng, phần cần mở rộng trên public cloud. Mô hình này được trình bày ở mục hybrid cloud của bài private cloud là gì.
On-premise khác private cloud như thế nào?
On-premise nói về nơi đặt hệ thống (tại cơ sở của bạn); private cloud nói về cách vận hành (hạ tầng riêng cho một tổ chức, có tự phục vụ, co giãn, đo mức dùng như cloud). Theo NIST SP 800-145, private cloud có thể đặt tại chỗ hoặc bên ngoài. Vì vậy một private cloud có thể là on-premise, nhưng vài máy chủ cài phần mềm riêng lẻ trong văn phòng thì chưa phải private cloud.
Chuyển từ on-premise lên cloud cần chuẩn bị gì?
Chuyển từ on-premise lên cloud nên làm theo từng phần, bắt đầu từ hệ thống ít rủi ro, chạy song song một thời gian rồi mới tắt máy cũ.
- Kiểm kê máy chủ, phần mềm, giấy phép, dung lượng dữ liệu và ai đang dùng hệ thống nào.
- Phân loại: phần nào chuyển sang SaaS, phần nào lên VPS hoặc cloud server, phần nào phải giữ tại chỗ.
- Kiểm tra giấy phép phần mềm có cho chạy trên máy ảo hoặc trên cloud không.
- Chuyển thử một hệ thống nhỏ, đo tốc độ truy cập từ văn phòng và từ xa.
- Sao lưu đầy đủ trước khi chuyển, chạy song song, có kế hoạch quay lại nếu lỗi.
- Sau khi chuyển, đặt cấu hình bảo mật theo checklist bảo mật VPS và lịch sao lưu mới.
Muốn giữ máy chủ của riêng mình nhưng không tự lo phòng máy, điện và đường truyền? Tino có dịch vụ thuê chỗ đặt máy chủ và thuê máy chủ vật lý; nếu muốn bỏ hẳn phần cứng, VPS cho toàn quyền root trên máy ảo. Xem cấu hình và giá trên trang sản phẩm.
Câu hỏi thường gặp về on-premise
On-premise và on-premises có khác nhau không?
Về nghĩa thì không. “On-premises” (tại cơ sở) là cách viết đúng ngữ pháp tiếng Anh; “on-premise” là cách viết rút gọn rất phổ biến, cùng chỉ việc triển khai tại chỗ.
Phần mềm on-premise là gì?
Phần mềm on-premise là phần mềm được cài và chạy trên máy chủ hoặc máy tính của chính doanh nghiệp. Doanh nghiệp thường mua giấy phép, tự cài đặt, tự cập nhật và tự sao lưu dữ liệu.
On-premise có cần Internet không?
Người dùng trong mạng nội bộ vẫn dùng được hệ thống on-premise khi mất Internet. Internet chỉ cần cho truy cập từ xa, nhận bản cập nhật và gửi bản sao lưu ra ngoài.
Doanh nghiệp nhỏ có nên dùng on-premise?
Thường là không nên bắt đầu bằng on-premise nếu chưa có người quản trị và chỗ đặt máy đạt chuẩn. SaaS cho email, lưu file và một VPS cho phần mềm riêng thường rẻ và ít rủi ro hơn ở giai đoạn đầu.
Có thể vừa dùng on-premise vừa dùng cloud không?
Có. Nhiều doanh nghiệp giữ máy chủ dữ liệu tại chỗ, đặt website và bản sao lưu trên cloud. Cách kết hợp này gọi là hybrid và cần đường kết nối an toàn giữa hai phía, ví dụ VPN.
